భద్రాచల రామదాసు Bhadrachala Ramadasu

గోపన్న నుంచి రామదాసు వరకు

కంచర్ల గోపన్న గోల్కొండ నవాబు పాలనలో పాల్వంచ పరగణాకు తహసీల్దారుగా పనిచేశాడు. పన్ను వసూలు చేయడం ఆయన పని.

భద్రాచలంలో రాముడి ఆలయం శిథిలావస్థలో ఉండటం చూసి, ఆలయాన్ని కట్టించాలనుకున్నాడు. ప్రజల నుంచి వసూలు చేసిన పన్ను సొమ్మును ఆలయ నిర్మాణానికి వాడాడు.

ఖజానాకు జమ కావలసిన డబ్బు జమ కాలేదు. గోపన్నను గోల్కొండ చెరసాలలో పెట్టారు. పన్నెండేళ్ళు అక్కడే ఉన్నాడని కథనం.

చెరసాల కీర్తనలు

ఆ చెరసాలలోనే రామదాసు కీర్తనలు రాశాడు. ఆ పాటలలో భక్తి ఉంది, ఫిర్యాదు కూడా ఉంది.

'నన్ను బ్రోవమని చెప్పవే' వంటి కీర్తనలలో స్వామిని నిలదీసే స్వరం స్పష్టంగా వినిపిస్తుంది. ఆలయం కట్టించినందుకు తనకు ఈ శిక్షా అని అడుగుతాడు.

తెలుగు భక్తి సాహిత్యంలో ఇది ప్రత్యేకం. స్తుతి కాదు — ఫిర్యాదు, ఆర్తి, కోపం కూడా భక్తిలో భాగమేనని చూపిన కీర్తనలు ఇవి.

దాశరథీ శతకం ఆయన రచనలలో ప్రసిద్ధమైనది. ప్రతి పద్యం 'దాశరథీ కరుణాపయోనిధీ' అనే మకుటంతో ముగుస్తుంది.

విడుదల కథ

రామలక్ష్మణులు స్వయంగా వచ్చి నవాబుకు డబ్బు చెల్లించి రామదాసును విడిపించారని సంప్రదాయ కథనం.

ఇది భక్తి కథనం. చారిత్రకంగా ఏం జరిగిందో ఖచ్చితంగా చెప్పలేము — విడుదల జరిగిందని మాత్రమే తెలుసు.

కథను కథగా చెప్పడంలో తప్పు లేదు. కానీ దాన్ని చారిత్రక వాస్తవంగా చెప్పడం వేరు. ఈ పేజీ రెండింటినీ వేరుగా ఉంచుతుంది.

భద్రాచలం

భద్రాచలం ఆలయం తెలుగు రామ భక్తికి కేంద్రం. శ్రీరామ నవమి నాడు ఇక్కడ జరిగే సీతారాముల కల్యాణం ప్రసిద్ధం.

ఆ కల్యాణానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం తరఫున ముత్యాల తలంబ్రాలు, పట్టు వస్త్రాలు సమర్పించే సంప్రదాయం చాలాకాలంగా కొనసాగుతోంది.

→ ఈరోజు భక్తి
→ పండుగల క్యాలెండర్
→ ఈ రోజు పంచాంగం, రాశి ఫలాలు