చంద్రుడు Chandra · चन्द्र

సోముడు · శశి · ఇందుడు · నిశాకరుడు

నవగ్రహాలలో ఒకరు. నవగ్రహాలలో రెండవవాడు చంద్రుడు.

వారంసోమవారం
దిక్కువాయవ్యం
రత్నంముత్యం
ధాన్యంబియ్యం
అధిదేవతపార్వతి
రాశికర్కాటకం
సంబంధిత దేవతశివుడు (చంద్రశేఖరుడు)

చంద్రుడు — నవగ్రహాలలో

నవగ్రహాలలో రెండవవాడు చంద్రుడు. పంచాంగంలో చంద్రుడి స్థానమే తిథిని, నక్షత్రాన్ని నిర్ణయిస్తుంది — కాబట్టి భారతీయ కాలగణనలో చంద్రుడిది కేంద్ర స్థానం.

సముద్ర మథనంలో ఉద్భవించిన వాటిలో చంద్రుడు ఒకడని పురాణ కథనం. శివుడు తన జటాజూటంలో అర్ధచంద్రుడిని ధరించడం వల్ల చంద్రశేఖరుడనే పేరు.

దక్షుడి ఇరవై ఏడుగురు కుమార్తెలను — నక్షత్రాలను — చంద్రుడు వివాహమాడాడని, రోహిణి మీద మాత్రమే ప్రేమ చూపడంతో శాపం పొందాడని కథ. ఆ శాపం వల్లే చంద్రుడు క్షీణించి, మళ్ళీ వృద్ధి చెందుతాడని సంప్రదాయ వివరణ.

మనసుకు అధిపతి చంద్రుడని జ్యోతిష సంప్రదాయం చెబుతుంది. ఇది ఆ శాస్త్ర సంప్రదాయంలోని భావన; శాస్త్రీయ వాదన కాదు.

సోమవారం చంద్రుడికి, శివుడికి కేటాయించిన రోజు. కార్తిక సోమవారాలకు తెలుగు ప్రాంతంలో ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం.

నవగ్రహ ఆరాధన గురించి

నవగ్రహ ఆరాధన దేవాలయాలలో సాధారణం. చాలా ఆలయాలలో నవగ్రహ మండపం ఉంటుంది; తొమ్మిది గ్రహాలకూ ప్రదక్షిణ చేసే ఆచారం ఉంది.

గ్రహ దోషాలు, పరిహారాలు అనే మాటలు తరచుగా వినిపిస్తాయి. ఇవి జ్యోతిష సంప్రదాయంలోని భావనలు. వాటిని ఆచరించడం ఎవరి ఇష్టం వారిది.

కానీ ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి — గ్రహ దోషం పేరుతో భయపెట్టి డబ్బు వసూలు చేయడం జరుగుతూ ఉంటుంది. దోషం ఉందని ఎవరైనా చెప్పి, ఖరీదైన పరిహారం సూచిస్తే ఆలోచించండి. భక్తి భయం మీద నడవాల్సినది కాదు.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

చంద్రుడు ఎందుకు క్షీణిస్తాడు?

పురాణ కథనం ప్రకారం దక్షుడి శాపం వల్ల. ఖగోళపరంగా ఇది భూమి-చంద్రుడు-సూర్యుడి స్థానాల వల్ల కనిపించే దశలు. రెండూ వేర్వేరు రకాల వివరణలు — ఒకటి కథ, మరొకటి ఖగోళం.

తిథి చంద్రుడితో ఎలా ముడిపడి ఉంది?

సూర్యుడికీ చంద్రుడికీ మధ్య ఉన్న కోణం 12 డిగ్రీలు పెరిగినప్పుడల్లా ఒక తిథి మారుతుంది. అందుకే తిథి నిడివి రోజుకూ మారుతుంది.

ఇలాంటి దేవతలు