కూర్మావతారం Kurma

రెండవ అవతారం — తాబేలు

సముద్ర మథన సమయంలో మందర పర్వతాన్ని వీపుపై మోసిన తాబేలు రూపం.

క్రమంరెండవది
రూపంతాబేలు
సందర్భంసముద్ర మథనం
మోసినదిమందర పర్వతం

కథ

అమృతం కోసం దేవతలు, రాక్షసులు కలిసి సముద్రాన్ని మథించాలనుకున్నారు. మందర పర్వతాన్ని కవ్వంగా, వాసుకిని తాడుగా వాడారు.

మథనం మొదలుపెట్టగానే పర్వతం సముద్రంలో మునిగిపోసాగింది. అప్పుడు విష్ణువు తాబేలు రూపం ధరించి పర్వతాన్ని వీపుపై నిలబెట్టాడు.

సముద్ర మథనంలో ఉద్భవించినవి — లక్ష్మి, ఐరావతం, కామధేనువు, కల్పవృక్షం, చంద్రుడు, హాలాహలం, చివరికి అమృతం.

భావం

కనిపించని ఆధారం — ఇదే కూర్మావతార భావమని సంప్రదాయ వివరణ. పైన మథనం జరుగుతుంటే కింద నిశ్శబ్దంగా మోసేవాడు.

సముద్ర మథన కథ అనేక పురాణాలలో ఉంది; వివరాలలో తేడాలు ఉన్నాయి.

ఇలాంటి దేవతలు