కూష్మాండ Kushmanda · कूष्माण्डा

నవదుర్గ — 4 వ రూపం

నవదుర్గలలో 4 వ రూపం. సృష్టికి మూలమైన రూపం. నవరాత్రి 4 వ రోజు ఆరాధన.

నవరాత్రి రోజు4 వ రోజు
అర్థంసృష్టికి మూలమైన రూపం
వాహనంసింహం
రంగుఆకుపచ్చ
నైవేద్యంమాలపువ్వు, గుమ్మడి
తత్త్వంసృష్టి, తేజస్సు

కూష్మాండ — 4 వ రోజు

నాలుగవ రోజు కూష్మాండ. 'కు' అంటే చిన్న, 'ఉష్మ' అంటే వేడి, 'అండ' అంటే గుడ్డు — చిరునవ్వుతో బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించిన రూపమని వివరణ.

ఎనిమిది చేతులు; అష్టభుజ దేవి అని కూడా అంటారు. సూర్యమండలంలో నివసిస్తుందని కథనం.

సృష్టికి ముందు అంధకారం ఉన్నప్పుడు ఈ దేవి చిరునవ్వుతో విశ్వాన్ని సృష్టించిందని పురాణ వర్ణన.

ఒక ముఖ్యమైన గమనిక

పైన చెప్పిన నవదుర్గా క్రమం — శైలపుత్రి నుంచి సిద్ధిదాత్రి వరకూ — ఉత్తర భారత సంప్రదాయంలో విస్తృతంగా అనుసరించేది.

తెలుగు ప్రాంతంలోని దేవాలయాలలో దసరా అలంకరణల క్రమం దీనికి భిన్నంగా ఉంటుంది. విజయవాడ కనకదుర్గ ఆలయంలో బాలా త్రిపురసుందరి, గాయత్రి, అన్నపూర్ణ, లలితా త్రిపురసుందరి, మహాలక్ష్మి, సరస్వతి, దుర్గ, మహిషాసురమర్దిని, రాజరాజేశ్వరి — ఇలా వేరే క్రమం.

రెండూ సరైనవే. ఏది మీ ప్రాంత సంప్రదాయమో దాన్నే అనుసరించండి. ఒక క్రమాన్ని మరొకదాని మీద రుద్దడం సరికాదు.

పండుగలు

ఇలాంటి దేవతలు