పోచమ్మ Pochamma

ఎవరు పోచమ్మ

పోచమ్మ తెలుగు గ్రామాలలో అత్యంత విస్తృతంగా పూజలందుకునే గ్రామదేవతలలో ఒకరు. దాదాపు ప్రతి ఊరిలోనూ పోచమ్మ గుడి ఉంటుంది — చాలా చోట్ల ఒక వేపచెట్టు కింద, ఒక రాయి రూపంలో.

అమ్మవారు — అంటే మశూచి, తట్టు వంటి వ్యాధులు — వచ్చినప్పుడు పోచమ్మను వేడుకోవడం పాత ఆచారం. వ్యాధిని దేవత కోపంగా భావించి, ఆమెను శాంతపరచడం ద్వారా నయమవుతుందని నమ్మకం.

ఇక్కడ ఒక విషయం స్పష్టంగా చెప్పాలి. మశూచి టీకా వల్ల నిర్మూలించబడింది; తట్టు, మిగతా వ్యాధులకూ టీకాలు ఉన్నాయి. వ్యాధి వస్తే వైద్యుడి దగ్గరకు వెళ్ళాలి. పూజ చేసుకోవడం ఎవరి ఇష్టం వారిది; కానీ చికిత్సకు అది ప్రత్యామ్నాయం కాదు.

పోచమ్మ ఆరాధనలో పురోహిత సంప్రదాయం ఉండదు. చాలా చోట్ల ఊరి వాళ్ళే, ముఖ్యంగా స్త్రీలే పూజ చేస్తారు. ఇది ఆగమ శాస్త్ర ఆధారిత ఆలయ ఆరాధనకు పూర్తిగా భిన్నమైనది.

ఆచారాలు

ఆషాఢ, శ్రావణ మాసాలలో పోచమ్మ జాతరలు ఎక్కువ. వానాకాలం — వ్యాధులు ఎక్కువగా వచ్చే కాలం — కావడం దీనికి కారణమని చెబుతారు.

బోనం — వండిన అన్నం, పాలు, బెల్లం కలిపి కుండలో పెట్టి, ఆ కుండను తలపై మోసుకుని ఊరేగింపుగా తీసుకువెళ్ళడం. తెలంగాణలో ఇది బోనాల పండుగగా విస్తరించింది.

కొన్ని ప్రాంతాలలో జంతుబలి ఆచారం ఉంది; మరికొన్ని చోట్ల లేదు. ఇటీవలి కాలంలో చాలా ఊళ్ళలో దీన్ని మానేసి కూరగాయలు, కొబ్బరికాయలతో మార్చారు.

వేపాకులకు పోచమ్మ ఆరాధనలో ప్రత్యేక స్థానం. వేపకు వ్యాధి నిరోధక గుణాలు ఉండటం ఈ ఆచారం వెనుక ఉన్న ఆచరణాత్మక కారణం కావచ్చు.

ఒక మాట

గ్రామదేవత ఆరాధనకు ఒకే ఒక సరైన విధానం లేదు. ప్రతి ఊరికీ దాని సొంత ఆచారం, సొంత కథ, సొంత పూజారి సంప్రదాయం ఉంటుంది.

ఇక్కడ ఇచ్చిన వివరాలు విస్తృతంగా ప్రచారంలో ఉన్నవి మాత్రమే. మీ ఊరి ఆచారం వేరుగా ఉంటే అది తప్పు కాదు — అదే మీకు సరైనది.

ఈ సంప్రదాయాలు ఎక్కువగా మౌఖికమైనవి. రాతపూర్వక ఆధారాలు తక్కువ. కాబట్టి ఏ ఒక్క కథనాన్నీ 'అసలైనది' అని చెప్పడం సరికాదు.

ప్రాంతాల వారీగా

ఒక్కో ప్రాంతంలో ఒక్కో పేరు, ఒక్కో ఆచారం. కింద ఇచ్చినవి కొన్ని ముఖ్యమైనవి మాత్రమే — ఇవి పూర్తి జాబితా కాదు.

→ ఈరోజు భక్తి
→ పండుగల క్యాలెండర్
→ ఈ రోజు పంచాంగం, రాశి ఫలాలు