వరుణుడు Varuna · वरुण

ఋత రక్షకుడు

వేదాలలో వరుణుడి పాత్ర గంభీరమైనది. ఆయన ఋతానికి — విశ్వాన్ని నడిపే ధర్మ నియమానికి — రక్షకుడు.

అసత్యం చెప్పినవారిని, ధర్మం తప్పినవారిని వరుణుడు చూస్తాడనే భావన వేదాలలో బలంగా ఉంది. వరుణ సూక్తాలలో క్షమాపణ కోరే స్వరం కనిపిస్తుంది — వేద సాహిత్యంలో ఇది ప్రత్యేకమైనది.

ఆయన పాశం — తాడు — తప్పు చేసినవారిని బంధించే సాధనం.

జల దేవతగా

తర్వాతి కాలంలో వరుణుడి పాత్ర కుంచించుకుపోయి జలాధిపతిగా మిగిలింది. దిక్పాలకులలో పశ్చిమ దిక్కుకు అధిపతి.

వర్షం కోసం చేసే వరుణ జపం, వరుణ యాగం ఈ రూపంలోనివి. కరువు కాలంలో ఈ ఆచారాలు ఇప్పటికీ కొన్ని చోట్ల జరుగుతాయి.

వేద వరుణుడి నైతిక గాంభీర్యం పౌరాణిక వరుణుడిలో లేదు. ఇది వేద-పౌరాణిక మార్పుకు మరో ఉదాహరణ.

→ ఈరోజు భక్తి
→ పండుగల క్యాలెండర్
→ ఈ రోజు పంచాంగం, రాశి ఫలాలు