ఆంజనేయస్వామి Hanuman · हनुमान्

భక్తికి నిర్వచనం

హనుమంతుడిని తలచుకుంటే ముందుగా గుర్తొచ్చేది భక్తి. రామాయణంలో ఆయన పాత్ర సేవకుడిది — కానీ ఆ సేవలో ఉన్న నిష్ఠ, తెలివి, ధైర్యం ఆయనను దేవుడి స్థానానికి తీసుకెళ్లాయి.

తనకు ఉన్న శక్తి తనకే తెలియని స్థితిలో ఉన్నప్పుడు, జాంబవంతుడు గుర్తు చేస్తే సముద్రాన్ని దాటిన కథ ప్రసిద్ధం. మనలో ఉన్న శక్తిని మనమే గుర్తించలేని స్థితికి ఇది సంకేతంగా చెబుతారు.

సీతను వెతికి పట్టుకోవడం, సంజీవని పర్వతాన్ని తీసుకురావడం, లంకా దహనం — ఇవన్నీ రామాయణంలో ఆయన చేసిన కార్యాలు. ప్రతి దానిలోనూ బలం కంటే బుద్ధి, భక్తి ముందున్నాయి.

ఎందుకు ఆరాధిస్తారు

భయం పోవడానికి, ధైర్యం రావడానికి హనుమంతుడిని ఆశ్రయించడం విస్తృత ఆచారం. పరీక్షలకు వెళ్లేముందు, కొత్త పని మొదలుపెట్టేముందు, ప్రయాణానికి బయలుదేరేముందు ఆంజనేయుడిని స్మరించడం అలవాటు.

శని ప్రభావం తగ్గడానికి కూడా హనుమంతుడిని ఆరాధిస్తారు — అందుకే శనివారం కూడా ఆయన రోజు. ఈ ఆచారానికి రామాయణ కథల్లో ఆధారం ఉంది.

ఆంజనేయుడు చిరంజీవి — రామ నామం ఎక్కడ వినిపిస్తే అక్కడ ఆయన ఉంటారని భావన. అందుకే రామ కథ చెప్పే చోట ఒక ఆసనం ఖాళీగా వదలడం కొన్ని సంప్రదాయాల్లో ఉంది.

పూజా విధానం

మంగళవారం లేదా శనివారం ఉదయం స్నానం చేసి, ఆలయానికి వెళ్లడం లేదా ఇంట్లో దీపం వెలిగించి ప్రార్థించడం సాధారణ పద్ధతి.

సింధూరం సమర్పించడం ఆంజనేయ పూజలో ప్రత్యేకత. తమలపాకుల మాల, వడమాల ఆలయాల్లో సమర్పిస్తారు. నువ్వుల నూనె దీపం వెలిగించడం కూడా ఆచారం.

హనుమాన్ చాలీసా, ఆంజనేయ దండకం పారాయణం చేయడం సర్వసాధారణం. రామ నామ జపం హనుమంతుడికి అత్యంత ప్రీతికరమని చెబుతారు — ఆయనను పూజించే ఉత్తమ మార్గం రాముడిని స్మరించడమే.

హనుమజ్జయంతి

హనుమంతుడి జన్మదినాన్ని జరుపుకునే తేదీ ప్రాంతాన్ని బట్టి మారుతుంది — ఇది గమనించాల్సిన విషయం.

తెలుగు రాష్ట్రాల్లో చైత్ర పూర్ణిమ నుండి నలభై ఒక్క రోజుల దీక్ష చేసి, వైశాఖ బహుళ దశమి నాడు హనుమజ్జయంతి జరుపుకోవడం ఆనవాయితీ. ఉత్తర భారతంలో చైత్ర పూర్ణిమ నాడే జరుపుకుంటారు. తమిళనాడులో మార్గశిర అమావాస్య నాడు.

ఒకే పండుగకు ఇన్ని తేదీలు ఉండటం అసాధారణం కాదు — ప్రాంతీయ పంచాంగ సంప్రదాయాలు వేర్వేరు కావడమే కారణం. ఏ ప్రాంతం వారు ఆ ప్రాంత ఆచారాన్ని పాటిస్తారు.

→ ఈరోజు భక్తి
→ పండుగల క్యాలెండర్
→ ఈ రోజు పంచాంగం, రాశి ఫలాలు